image1 image2 image3

ร่วมอนุรักษ์ ป่าทุ่งใหญ่ ห้วยขาแข้ง | ร่วมเป็นแรง พัฒนา ป่าตะวันตก | ร่วมอุดมการณ์ วาดฝัน ให้ป่าปรก | ร่วมสืบสาน ป่ามรดก โลกและไทย

การปฏิบัติงานวิจัยภาคสนามแปลงที่ ๑ งานวิจัยเสือเขตฯทุ่งใหญ่ ตอนที่ 1



วันที่ ๑๗ พฤศจิกายน ๒๕๔๙ นับเป็นอีกวันหนึ่งของเรื่องราวที่ต้องบันทึกไว้ในตำนานทุ่งใหญ่เพื่อบอก เล่าสืบทอดเหตุการณ์สำคัญนี้ต่อไปยังอนุชนรุ่นหลัง เพื่อที่ในอนาคตสืบต่อไปในภายภาคหน้าคนรุ่นต่อไปจะได้ทราบถึงความพยายามของ ข้าราชการเจ้าหน้าที่พิทักษ์ป่าและนักอนุรักษ์ในอดีต ที่ได้ร่วมกันทุ่มเทสรรพกำลังในการดำเนินงานวิจัยเสือโคร่งเป็นครั้งแรกที่ เขตรักษาพันธุ์สัตว์ป่าทุ่งใหญ่นเรศวรด้านตะวันตกนี้ เพื่อติดตามประชากรเสือโคร่งและศึกษาข้อมูลความรู้ต่างๆที่เกี่ยวเนื่องด้วย นิเวศวิทยาของเสือโคร่ง อันจะนำไปสู่องค์ความรู้ที่จะนำกลับมาใช้ในการวางแผนการบริการจัดการ เพื่อการอนุรักษ์สายพันธุ์เสือโคร่งที่อยู่ภายใต้ปัจจัยคุกคามอย่างหนักใน ปัจจุบัน ให้มีประชากรที่มั่นคงไม่สาบสูญสายพันธุ์ไปดังเช่นสัตว์ป่าชนิดอื่นๆ อยู่คู่กับผืนป่าแห่งนี้และผืนแผ่นดินไทยต่อไป

หลังจากที่เจ้าหน้าที่ทีมเสือทุ่งใหญ่ได้ถูกจัดแบ่งเป็นชุดเล็กๆชุดละสี่ห้าคนจำนวนหลายชุด และออกเดินทางพร้อมด้วยอุปกรณ์เครื่องมือในการปฏิบัติงานเต็มพิกัด มุ่งหน้าแยกย้ายไปยังเป้าหมายตามพิกัดที่ระบุในแผนที่ที่ได้รับมอบหมายแล้วหัวหน้าฯศักดิ์สิทธิ์พร้อมด้วยหัวหน้าฯเอิบ ผู้ช่วยฯสมโภชน์ ผู้ช่วยฯดอน และเจ้าหน้าที่ทีมเสือส่วนหนึ่ง ก็ออกเดินทางมุ่งหน้าไปยังจุด TYW๑๔ เพื่อทำการติดตั้งกล้องปฐมฤกษ์ของงานวิจัยครั้งนี้

จุด สิบสี่นี้ เป็นจุดที่ได้ทำการสำรวจก่อนกน้านี้แล้วเช่นเดียวกับจุดอื่นๆที่กำหนดพิกัด ไว้ในแผนที่จุดตั้งกล้องสำหรับงานวิจัยครั้งนี้ ซึ่งยังพบรอยตีนเสือใหม่ที่พึ่งเดินผ่านจุดนี้ไปเมื่อวันก่อนหน้านี้ หลังจากที่หัวหน้าฯศักดิ์สิทธิ์เดินเท้าสำรวจรอบๆบริเวณแล้วจึงกำหนดจุดตั้ง กล้องให้ทีมเจ้าหน้าที่ดำเนินการติดตั้งกล้อง ผู้ช่วยฯสมโภชน์ทำหน้าที่จดบันทึกพิกัดตำแหน่งตั้งกล้องที่อ่านค่าได้จาก เครื่องจีพีเอส รวมทั้งข้อมูลอื่นๆตามขั้นตอน เช่น วันที่ เวลา หมายเลขฟิลม์ หมายเลขกล้อง หมายเลขชุดเซ็นเซอร์ หมายเลขกล่องหุ้มกล้อง หมายเลขกุญแจ ฯลฯ แล้วถ่ายภาพฟิลม์หัวม้วนบันทึกไว้และเพื่อทดสอบการทำงานของกล้องไปในตัวด้วย ก่อนที่จะบรรจุกล้องและอุปกรณ์เซ็นเซอร์ลงในกล่องเหล็กหุ้มกล้องที่หนักตัว ละห้ากิโลกรัม ที่เจ้าหน้าที่ทีมเสือช่วยกันติดตั้งผูกมัดกับต้นไม้และต้นไผ่อย่างแน่นหนา ด้วยลวดสลิงอ่อน แล้วเอาเยลดูดความชื้นใส่ลงไปด้วยก่อนที่จะทำการปิดล็อคกุญแจ

แล้วทำการทดสอบการทำงานของกล้องและเซ็นเซอร์ ปรับแต่งระดับมุมมองโฟกัสจนเป็นที่พอใจแล้ว จึงทำการพรางกล้องทั้งสองตัวที่ตั้งเยื้องมุมโฟกัสกันเล็กน้อย เพื่อที่จะไม่ให้กล้องทั้งสองตัวทำงานพรอมกันเพื่อหลีกเลี่ยงแสงไฟแฟลชของกล้องฝั่งตรงข้าม แล้วจำทำการจัดระเบียบพื้นที่หน้ากล้อง เพื่อให้มุมมองของกล้องได้ภาพเสือโคร่งที่ชัดเจนสมบูรณ์ที่สุด

การดำเนินงานตามขั้นตอนต่างๆนี้ เป็นวิธีการขั้นตอนแบบเดียวกันของเจ้าหน้าที่ทีมเสือทุกชุดที่จะต้องปฏิบัติ ตามแบบที่ได้รับการอบรมทั้งภาคทฤษฏีและปฏิบัติก่อนหกน้านี้ ความเอาใจใส่และความละเอียดถูกต้องในขั้นตอนการดำเนินติดตั้งกล้องนี้นับ เป็นหัวใจของส่วนการปฏิบัติงานภาคสนามของงานวิจัยนี้

และในวันแรกของการปฏิบัติงานภาคสนามนั้น กล้องกว่าครึ่งหนึ่งได้ถูกติดตั้งตามจุดสำรวจที่กำหนดไว้ในแผนที่การปฏิบัติงานแล้ว และกล้องทั้งหมดจำนวนสามสิบตัวก็ติดตั้งเรียบร้อยเสร็จสิ้นในบ่ายวันที่สองของการปฏิบัติงานภาคสนาม

ในระหว่างปฏิบัติการติดตั้งกล้องนี้ เจ้าหน้าที่ก็ทำการสำรวจเก็บข้อมูลร่องรอยของเสือโคร่งในระหว่างการเดินเท้า เข้าสู่เป้าหมายทั้งไปและกลับไปด้วย ร่องรอยข้อมูลที่พบจะถูกวัดขนาด จดบันทึกตำแหน่งพิกัดที่อ่านได้จากเครื่องจีพีเอส(GPS)ลงในแบบฟอร์มข้อมูล ซึ่งจะนำมาบันทึกลงในฐานข้อมูลและประมวลผลเพื่อวิเคราะห์และนำไปใช้ประโยชน์ในการวางแผนการดำเนินงานต่อไป

นอกจากความสำเร็จมากมายที่คาดหวังที่ได้จากข้อมูลทางวิชาการของการดำเนินงาน วิจัยครั้งนี้แล้ว ผลสำเร็จประการหนึ่งที่คาดหวังไว้ก่อนหน้านี้และได้สัมฤทธิ์ผลแล้วคือการ ตื่นตัวในพัฒนาการแห่งการเรียนรู้ของเจ้าหน้าที่เขตฯทุ่งใหญ่ที่ได้ร่วมการ ปฏิบัติงานวิจัยเสือภาคสนาม ที่ต้องใช้ความรู้ความสามารถที่ได้รับจากการฝึกอบรมที่จัดขึ้นหลายครั้งก่อนหน้านี้ ทั้งในส่วนของการอบรมเพิ่มประสิทธิภาพพิทักษ์ป่าของเขตฯทุ่งใหญ่ที่ได้เริ่มต้นดำเนินงานมาตั้งแต่ปี ๒๕๔๖ การฝึกอบรมเทคนิคการลาดตระเวนและการเก็บข้อมูลสัตว์ป่าที่สมาคมอนุรักษ์สัตว์ป่า wcs ประเทศไทยจัดขึ้นเมื่อต้นปี ๒๕๔๙ และการอบรมจากคณะผู้เชี่ยวชาญอื่นๆ ที่ได้รับการถ่ายทอดความรู้วิชาการเรื่องต่างๆ อาทิ วิชาแผนที่จีพีเอส วิชาวิทยุสื่อสาร วิชาอาวุธศึกษา การปฐมพยาบาลเบื้องต้น เทคนิคการลาดตระเวนและการเก็บข้อมูล ฯลฯ  ล้วนถูกนำมาใช้ในระหว่างการดำเนินงานปฏิบัติงานภาคสนามในงานวิจัยเสือทุ่งใหญ่ครั้งนี้

สำหรับเจ้าหน้าที่เขตฯทุ่งใหญ่ ที่ได้มีโอกาสร่วมการปฏิบัติงานภาคสนามงานวิจัยเสือครั้งนี้ นับเป็นโอกาสสำคัญที่รอคอยมานาน เช่นเจ้าหน้าที่บางคนที่ปฏิบัติงานมานานนับยี่สิบปีและมีโอกาสได้ร่วมการ ดำเนินงานวิจัยเป็นครั้งแรกในงานวิจัยเสือทุ่งใหญ่นี้ ที่ได้สร้างความภาคภูมิใจแก่ตนเป็นอย่างยิ่ง เช่นเดียวกับเจ้าหน้าที่ทีมเสือทุ่งใหญ่ทุกนายที่มีความมุ่งมั่นอดทนและ ทุ่มเทให้กับงานวิจัยฯครั้งนี้อย่างเต็มที่ และร่วมกันปฏิบัติงานภารกิจที่ได้รับมอบหมายอย่างสุดกำลังความสามารถ เพื่อความสำเร็จของงานวิจัยครั้งแรกของเขตฯทุ่งใหญ่ที่จะเป็นรากฐานกำลังใจ แก่ข้าราชการและเจ้าหน้าที่เขตฯทุ่งใหญ่ ในการพัฒนาการดำเนินงานวิชาการของเขตฯทุ่งใหญ่ฯต่อไปในอนาคตเพื่อประโยชน์ใน การอนุรักษ์ผืนป่าที่ต่างทุ่มเทเฝ้ารักษาสืบทอดต่อๆกันมาให้ยั่งยืนต่อไป

Share this:

CONVERSATION