|
เดิน..เพื่อค้นพบ
 บนเส้นทางรถ
"ผมอยากให้คุณลองเดินดูนะ" ผมมักจะได้ยินคำพูดจากนักท่องเที่ยวผู้มาเยือนป่าทุ่งใหญ่ในระยะเวลาสั้นๆประมาณว่า "อยากเห็นสัตว์ป่า
มาทุ่งใหญ่ไม่เห็นมีสัตว์ป่าเลย"
ซึ่งโดยมากผู้ที่ปรารภมักเดินทางมาด้วยรถยนต์และไม่มีเวลาเพียงพอที่จะออกเดินเท้าชื่นชมธรรมชาติอันงดงาม และความอุดมสมบูรณ์ของป่าทุ่งใหญ่
และมีแนวคิดต่อมาว่าถ้าอยากจะเห็นสัตว์ป่าต้องเข้าไปในป่าลึกๆ
ถ้าใครคิดแบบนี้อยากจะบอกว่า "ผมอยากให้คุณลองเดินดูนะ"
ไม่ต้องเดินที่ไหนไกลหรอก
บนเส้นทางรถนั่นแหละ หากวางแผนการเดินทางเพื่อมาชื่นชมศึกษาธรรมชาติและจัดเวลามาเพียงพอ แล้วจะพบว่าสัตว์ป่าอยู่รอบๆตัวคุณ
วันที่ ๒๐ พฤษภาคม ๒๕๔๘
ผมถ่ายรูป "รอยตีนเสือโคร่ง"
วัดตามขวาง (วัดเฉพาะอุ้งตีนไม่รวมนิ้ว) ขนาดประมาณ ๘
ซ.ม.นับว่าตัวใหญ่มาก อีกรอยเป็นเสือโคร่งอีกตัวหนึ่งขนาดประมาณ ๗
ซ.ม.ระยะห่างสองรอยนี้ประมาณ ๑ ก.ม.
วันที่ ๒๒ พฤษภาคม ๒๕๔๘ ถ่ายรอยตีนเสือโคร่งได้อีกหนึ่งรอย ขนาดประมาณ ๗.๕
ซ.ม.
การได้พบแม้เพียงรอยตีนเสือโคร่งซึ่งเป็นสัตว์ป่าสำคัญที่อยู่บนสุดของห่วงโซ่อาหาร และเป็นสัตว์ที่เป็นดรรชนีบ่งบอกถึงความอุดมสมบูรณ์ของป่า
ก็เพียงพอทำให้ผู้ที่ชื่นชมการศึกษาธรรมชาติตื่นเต้นและพึงพอใจ
โดยมิต้องการการเผชิญหน้าหรือพบตัว
 วันที่ ๑ มิถุนายน ๒๕๔๘ ผมบันทึกภาพรอยตีน
สมเสร็จ ไม่รวมถึงรอยตีน กระทิง หมี เก้ง
กวาง แมวป่า ชนิดต่างๆ เสือขนาดเล็ก ชะมด อีเห็น ลิง ฯลฯ
ที่พบบ่อยและถ่ายเก็บไว้มากแล้ว
ทั้งหมดที่กล่าวมาผมถ่ายรอยตีนบนเส้นทางรถทั้งสิ้น
นี่คือเครื่องยืนยันว่าสัตว์ป่าอยู่รอบๆตัวเรา และแอบมองเราอยู่
แต่การเดินทางส่วนใหญ่สำหรับผู้มาเยือนมักจะใช้ยานพาหนะและเดินทางพร้อมกันหลายๆคัน
จึงไม่ได้เห็นอะไร ผมยกอีกตัวอย่าง เป็นบันทึกการเดินเท้าจากสำนักงานเขตฯถึงหน่วยทิคอง
เมื่อต้นแล้งที่ผ่านมาปีนี้ ลองดูซิครับว่าผมพบอะไรบ้าง (เฉพาะที่เห็นด้วยตาเปล่า)
ออกเดินจากสำนักงานเขตฯในตอนเช้า
บริเวณโค้งก่อนถึงทางเข้าทางเดินศึกษาธรรมชาติมีไม้ใหญ่ยืนต้นตายอยู่ฝั่งขวา
"เหยี่ยวรุ้ง" เกาะอยู่ที่ปลายกิ่งแห้ง
ช่วงเช้าแบบนี้มันยังไม่ออกหากินต้องรอให้อากาศอุ่นอีกหน่อย
ที่ทางเข้าเส้นทางเดิน ศึกษาธรรมชาติก็มีนกเจ้าประจำเจอทุกครั้งคือ
"นกขุนแผนหัวแดง" เดินเข้าแนวป่าดงดิบพบ
"นกเขาเขียว" เดินหากินอยู่บนทางรถ
ที่ข้างทางจะรู้สึกว่า มีตัวอะไรแอบดูเราอยู่ผมลองยืนนิ่งๆ
ไม่นานก็มีเจ้าตัวซน "หมาไม้" โผล่หัวขึ้นมาแอบดู
ไม่ใช่หมานะครับแต่อยู่ในวงศ์ย่อย เพียงพอน
(subfamily Mustelinae)
หางยาวน่ารักมาก
ช่วงเช้ามืดพบว่ามันจะออกมาหากินที่สนามหญ้าหน้าสำนักงานเขตฯ
เจ้าพวกนี้กินไม่ค่อยเลือกกินได้ทั้งพืชและสัตว์ขนาดเล็กๆ
เดินต่อไปอีกหน่อยจะเป็นรอยต่อป่าดงดิบกับป่าเบญจพรรณได้ยินเสียง
"กระรอก" ร้องอยู่ไม่ไกล
ผมไม่ทันดูให้ชัดว่าเป็นกระรอกชนิดไหน
ก็ต้องผละออกมา เสียก่อน เพราะมันเป็นเสียงร้องขับไล่ผู้บุกรุก
(จริงๆแล้วเสียงร้องก็บอกชนิดได้แต่ผมยังไม่ชำนาญในเรื่องนี้)
แล้วเส้นทางรถก็พาผมเข้าแนวป่าดิบแล้งอีกครั้ง ตรงจุดนี้ผมจะเจอกับ
The Gang
of Thungyaii มันคือฝูง "ลิงกัง"
ไม่ต่ำกว่า ๓๐ ตัว ครั้งนี้ก็ไม่พลาด
มันกำลังยกฝูงกันเดินไปมาบนทางรถ บางตัวอยู่ บนต้นไม้ มีทั้งตัวผู้
ตัวเมียและตัวเล็กๆปะปนกัน
ส่วนใหญ่จะเป็นตัวผู้เต็มวัยที่เดินกร่างอยู่บนทางรถ
และอย่าหวังว่ามันจะหนีเมื่อเห็นผม แยกเขี้ยวใส่อีกต่าง หาก
จึงจำเป็นต้องใช้มารยาทผู้มาเยือนอันดี
นั่งคอยจนมันเริมเบื่อผมแล้วปีนขึ้นต้นไม้และจากไป
สุดแนวป่าดิบก็เข้าสู่ป่าเต็งรังสลับเบญจพรรณสลับทุ่งหญ้า
สลับกันไปมาคืออยู่ปนๆกัน แสดงให้เห็นถึงความหลากหลายของผืนป่าได้เป็นอย่างดี
ในบริเวณนี้พบ ไก่ป่าส่วนใหญ่จะพบตัวเมียตัวลายๆที่มีสีกลมกลืนกับสภาพป่า
"นกกระทา" ก็ตื่นหนีเข้าป่าข้างทางรถไป สภาพทางรถในช่วงนี้
(บันทึกในช่วงฤดูแล้ง) จะมี แดดส่องถึงพื้นผิวดินเริ่มแห้งเป็นฝุ่น
เป็นสมุดบันทึกรอยตีนสัตว์ชั้นเยี่ยม "รอยตีนเก้ง"
นี่เจอแน่ๆ อยู่แล้ว "รอยตีนกระต่ายป่า"
มีรอยขนประทับไว้บนฝุ่นด้วย
และรอยตีนของพวก "ชะมด"
หรือ "อีเห็น"
ไม่ค่อยแน่ใจเพราะรอยไม่ค่อยชัดและย่ำทับกันมั่วไปหมด
ใกล้ถึงหน่วยพิทักษ์ป่าทิคอง เสียง "ชะนี"
ร้องอยู่ในแนวป่าดิบแล้งริมห้วยเล็กๆ "เหยี่ยวรุ้ง"
บินร่อนเวียนวนอยู่บนฟ้า ข้างทางใกล้ๆ
"นกกินแมลง" ร้องเล่นเต้นรำอยู่ตามพุ่มหญ้า
ลมพัดยอดหญ้าไหว ใบเต็งรังหลากสีร่วงหล่นให้บรรยากาศแบบหนังจีนกำลังภายใน
แต่นี่ไม่ใช่หนัง
หากแต่เป็นเรื่องจริงของตำนานชีวิตสัตว์ป่าแห่งทุ่งใหญ่ที่เล่าขานสืบเนื่องกันมาเนิ่นนานจากรุ่นสู่รุ่น
นี่คือความจริงที่ทุกคนสัมผัสได้
เมื่อสร้างโอกาสให้ตัวเองในการได้สัมผัสกับธรรมชาติอย่างแท้จริง
ไม่จำเป็นต้องไขว่คว้าบนเส้นทางอันยาวไกลหรือป่าลึก
หากแต่ผู้ที่รักและชื่นชมธรรมชาติทั้งหลายอาจต้องจอดพักรถยนต์ไว้
แล้วหารองเท้าคู่โปรดที่ซื่อสัตย์สักคู่
เดินเท้าออก
กำลังกายเรียกแรงและปาดเหงื่อเพื่อเป็นการเสริมสร้างสมรรถภาพแก่สุขภาพร่างกายของตนเอง
และรับประสบการณ์การสัมผัสธรรมชาติอย่างใกล้ชิดและแท้จริงจากความมานะอดทนของท่านเอง
แล้วรอรับรางวัลที่ป่าทุ่งใหญ่จะมอบให้แก่ท่านตามย่างก้าวตลอดเส้นทางเดินเท้าของท่าน
ที่ไม่อาจพบได้หากท่านนั่งอยู่บนหลังล้อยางรถยนต์..
ที่ที่เราคิดไปเองว่าไม่มีอะไร "มีครับ" ผมยืนยัน
ไม่จำเป็นต้องเชื่อผม ลองดูดีกว่า "ผมอยากให้คุณลองเดินดูนะ"
ประนุช
๑๓ มิ.ย.๔๘
โครงการเดินเท้าสำรวจเส้นทางเดินสัตว์ป่า
|
ร่วมอนุรักษ์
ป่าทุ่งใหญ่
ห้วยขาแข้ง
ร่วมเป็นแรง พัฒนา ป่าตะวันตก
ร่วมอุดมการณ์ วาดฝัน ให้ป่าปรก
ร่วมสืบสาน ป่ามรดก โลกและไทย
|
อ่านบทความอื่น
กิจกรรมในอดีตทศวรรษที่ผ่านมา
อัลบัมภาพกิจกรรม
อัลบัมรายงาน
๒๕๕๐
|
